Sint Baafskerk

De Sint Baafskerk is het oudste gebouw
dat u in Aardenburg aantreft.
De kerk werd gesticht door monniken van de Sint Baafsabdij uit Gent in 959.
In het oudste deel van de kerk ziet u bouwmateriaal terug dat vermoedelijk afkomstig is van het Romeinse Castellum dat zich op deze plaats bevond in de jaren 175 tot 270 na Chr.

In de dertientiende eeuw beleefde Aardenburg haar grootste economische bloei.
De nederzetting groeide zeer snel uit tot een stad met zo’n 5.000 inwoners, waardoor de behoefte aan een grotere kerk ontstond.
In de jaren twintig van de dertiende eeuw werd het gebouw uitgebreid in een stijl die een overgang vormt tussen de Romaanse en Gotische bouwstijl: de ”Scheldegotiek”.
De Sint Baafs is het enige gebouw in Nederland waar deze bouwstijl zo duidelijk te herkennen is.
Halverwege de veertiende eeuw werd de kerk nogmaals uitgebreid met een deel dat werd gebouwd als Vlaamse Hallenkerk in ”Hoog-Gotische stijl”.
Vanaf de tweede helft van de veertiende eeuw tot de reformatie werd de kerk herhaaldelijk beschadigd door diverse strijdende partijen en in 1582 werd nog door de Fransen het lood van de kerk geroofd.

In de zeventiende eeuw waren een aantal grote restauraties nodig omdat, de inmiddels
Hervormde kerk, veel te lijden had gehad van de Tachtigjarige Oorlog.
Tijdens deze restauraties werd een gevelsteen geplaatst met het jaartal 1646 en daarboven het wapen van de generaliteit.
Bij deze restauratie werd ook bouwmateriaal gebruikt van de andere Aardenburgse kerk
”de Mariakerk”.
Deze enorme kathedraal maakte van Aardenburg sinds de Middeleeuwen een belangrijk bedevaartsoord. Er stond een ”wonderdoend” beeld van Maria in, waar koningen en pelgrims naartoe kwamen.
In 1572 werd dit beeld door de Watergeuzen kapot geslagen en door verkleining van de vesting in de eerste helft van de zevendiende- eeuw kwam de kerk buiten de nieuwe omwalling te liggen
zodat ze moest worden afgebroken.

In de Tweede Wereldoorlog werd de Sint Baafs opnieuw getroffen door oorlogsgeweld. In de periode daarna volgde de laatste grote restauratie. Tijdens deze restauratie werden grafzerken van de Mariakerk ontdekt, die ondersteboven als stoeptegels waren gebruikt.
Na de diverse vernielingen door de eeuwen heen, waarbij het brandende dak steeds omlaag stortte, had men de gewoonte het puin te bedekken met een laag zand en vervolgens opnieuw te betegelen.
Bij het opnieuw uitgraven van de vloer stuitte men op een aantal beschilderde grafkelders uit de dertiende en veertiende eeuw.
Een aantal hiervan werden in een betonnen kist gegoten en deze sarcofagen staan in de kerk opgesteld. Een aantal hiervan komen uit de Sint Nicolaaskerk die in Hannekenswerve heeft gestaan.
In de vloer liggen ook grafzerken afkomstig van het Begijnhof, het latere Grauwzusterklooster en de Mariakerk.

De Sint Baafs kerk is in het zomerseizoen dagelijks, behalve maandag, te bezichtigen tussen 14.00 en 16.00 uur.
Groepen kunnen de Sint Baafs bezoeken onder leiding van een gids.
Dit wordt geregeld vanuit het VVV-kantoor in Sluis. Tel. 0117 461700.